BİLGİSAYAR, GÖRME ENGELLİLER İÇİN HAYATİ ÖNEM TAŞIYAN MATERYALLERİ BRAILLE OLARAK YAZDIRIYOR
Russell Paulsen
North Central Technical Institute
1000 Schofield Avenue
Wausau, WI 54401
Özel olarak programlanmış bir bilgisayar, görme engelli kişiler için hayati öneme sahip materyalleri—otobüs tarifeleri, telefon rehberleri, başvuru kaynakları ve okul için çalışma yardımcıları—Braille olarak yazdırmaktadır.
"Bu hizmeti ülke genelindeki görme engelli bireylere sunuyoruz," dedi Wisconsin, Wausau’daki North Central Technical Institute’ta araştırma ve geliştirme yöneticisi olan Dr. Russell Paulsen.
"Bu kişilerin iş hayatında, gören insanların olağan kabul ettiği bazı belgelere ihtiyaçları var. Bu materyallere sahip olmak, başarılı olmak ile başarısız olmak arasındaki fark anlamına gelebilir."
Her yıl basılan materyalin yalnızca yaklaşık yüzde biri, görme engelli okuyucuların kullanabileceği bir biçime dönüştürülmektedir. Bunun büyük bir kısmı, bir bilgisayar tarafından kolaylıkla Braille olarak basılabilir. Buna Government Printing Office ve üniversite kütüphaneleri tarafından hazırlanan belgeler de dahildir.
NCTI’deki Braille Baskı Merkezi, bir görme engelli kişinin (VIP) ihtiyaç duyduğu herhangi bir belgeyi hazırlamak için bir bilgisayar kullanır. Bilgisayar, altı saniyede bir Braille sayfası üretir.
Sistem, öğrencilerin sınavlar ve çalışma yardımcıları gibi belirli materyallere hemen ihtiyaç duyması nedeniyle NCTI’de geliştirilmiştir. Bu materyaller, ticari yayınevleri tarafından yapılması için çok küçük miktarlardaydı. Öğretmenler büyük miktarlar istese bile, okul bunları Braille hazırlayabilen yayınevlerine göndermek zorundaydı; bu da haftalar ya da aylar sürüyordu. Bilgisayar, gerektiği kadar kopya basmaktadır.
"Görme engelli öğrencilerimizi, gören kişilerle aynı sorumlulukları üstlenmeye teşvik ediyoruz," dedi Dr. Paulsen.
"Bağımsız ve kendi kendine yeterli olmak istiyorlar. Okula devam edebilmeleri için ihtiyaç duydukları materyalleri Braille olarak çoğaltarak onlara yardımcı oluyoruz. Mezun olduklarında ise işte ihtiyaç duyacakları materyalleri hazırlayarak destek veriyoruz."
Bilgisayar sistemi, Braille belgeleri çeşitli kaynak materyallerden hazırlayabilir. Bunlara daktilo edilmiş metinler, manyetik bantlar ya da Grade II Braille—stenografiye benzer bir Braille biçimi—üretmek üzere sisteme girilen delikli kartlar dahildir. Sistem ayrıca televizyona benzer bir görüntüleme terminali aracılığıyla hazırlanıp düzenlenen materyalleri de kabul eder. Bilgisayar, bilgileri uygun biçime göre düzenler ve Braille ile çalışacak şekilde değiştirilmiş bir yazıcıda üretir.
"Bu programı, VIP’lerle çalışma deneyimimiz ve onların ihtiyaçlarını görmemiz nedeniyle geliştirdik," dedi Dr. Paulsen.
"Örneğin, gören öğrenciler bir odada sınav olurken, engelli bir öğrenci başka bir odada bir gönüllünün sınavı kendisine okumasıyla sınava giriyordu. Şimdi ise sınıftaki herkes birlikte ders çalışıyor. Bu, VIP’lerin gerçekten öğrenci topluluğunun bir parçası olmasına yardımcı oluyor."
NCTI’de bazı engelli bireyler normal derslere katılırken, diğerleri onlar için tasarlanmış ve beş yıldır yürütülen bir programa katılmaktadır. Program, toplum içinde işlev görebilmeleri için onları gerçekçi bir ortamda eğitmeye yardımcı olur. Eğitmenler, VIP’lere yemek yapmayı, temizlik yapmayı, çamaşır yıkamayı, Braille öğrenmeyi, uzun ve hafif bir bastonla yürümeyi ve bir şehirde yaya olarak ve toplu taşımayla dolaşmayı öğretir. Program, VIP’leri Braille materyallerin kullanıldığı normal derslere katılmaya hazırlar.
Braille Baskı Merkezi’ni geliştirmek için okul, 1968 tarihli federal Mesleki Eğitim Yasası kapsamında sağlanan fonları ve Wisconsin Mesleki, Teknik ve Yetişkin Eğitimi Kurulu’ndan alınan bir eyalet hibesini kullanmıştır.