Fotoğrafik kayıt
Kâğıt şerit delici
Manyetik bant kaydedici
Delikli kart delici
Mikrofonlar, telefonlar, hoparlörler, alarmlar vb.
Otomat makinelerinde olduğu gibi ürün teslim mekanizmaları
Bir üretim işlemi veya sürecinin denetlenmesi, bir silahın hedeflenmesi vb. sonuçlar doğurarak bir vana, silindir, gergi kolu vb. çalıştırabilen konumlandırma aygıtları

BİLGİSAYARLARIN 500’DEN FAZLA UYGULAMA ALANI

Neil Macdonald
Yardımcı Editör, Computers and Automation

I. Genel Olarak İş Dünyası ve İmalat

1. Ofis

Alacak hesapları; kayıt, yeniden faturalama
Reklam etkinliği analizi, veri işleme
Faturalama ve irsaliye düzenleme
Bütçeleme
Sermaye yatırımı analizi
Hayır bağışları
Maliyet analizi
Amortisman hesaplamaları
Rehber reklam hesaplamaları, envanter
Sevkiyat
Giderler, hızlı raporlar
Dosya bakımı
Dosyalama işlemleri, tekli ve çoklu
Tahminleme
Bilgi erişimi
Envanter kontrolü
Doğrusal programlama
Posta listesi işlemleri
Yönetim oyunları
İstisna ilkesini kullanan ve diğer yönetim raporları
Yönetim istatistikleri analizi
Yönetim stratejisi analizi ve simülasyonu
Pazar araştırması çalışmaları
Yöneylem araştırması uygulamaları
Sipariş teyidi
Sipariş analizi
Genel gider maliyet dağıtımı
Genel artışlar için bordro değişiklikleri
Bordro belirleme ve düzenleme
Emeklilik raporlaması ve güncelleme
Performans değerlendirmesi
Fiyat analizi
Varlık muhasebesi
Satın alma siparişi yazımı
Üretim tahmini
Anket analizi
Onarım ve bakım: kayıtlar, planlama, kontrol
Royalti işlemleri
Maaş avansları
Satış analizi
Satış bölgesi dağılımı
Tasarruf bonosu kesintileri
Vergiler, gelir
Taşımacılık optimizasyonu
İzin planlaması
Makbuz dağıtımı
Ücret ve maaş analizi
Ücret ve maaş vergisi hesaplamaları
Depolama ve stoklama: kayıtlar, analiz
Devam eden işler kayıtları

2. Tesis ve Üretim

Montaj Hattı ve İmalat

Montaj hattı dengeleme
Fabrika işletim simülasyonu
İş gücü kullanımı:
çizelgeler
analiz
Makine yükleme çizelgeleri
Takım tezgâhları:
komple parçaların otomatik çoğaltımı vb. için kontrol
Makine kullanım analizi
Malzemeler ve parçalar:
gereksinimler
tahsis
planlama
kontrol
Tedarik
Kalite kontrol
Güzergâh muhasebesi (Fırınlar, Şişeleme tesisleri, Süt işletmeleri vb.)
Atölye planlaması, optimum

II. İş Dünyası — Özel Alanlar

1. Bankacılık

Çek işleme muhasebesi
Kurumsal emanet muhasebesi
Vadesiz mevduat muhasebesi
Faktoring hesaplarının işlenmesi
Fon muhasebesi
Taksitli kredi muhasebesi
Ofisler arası kayıtlar:
iletim
dosyalama
geri çağırma
Kredi muhasebesi, kayıtlar ve analiz
Para havaleleri
Konut kredisi muhasebesi
Bordro muhasebesi
Bireysel emanet muhasebesi
Gayrimenkul kredisi muhasebesi
Tasarruf ve kredi kayıtları
Tasarruf Kulübü mevduat muhasebesi
İmza doğrulama
Hissedar kayıtları
Emanet muhasebesi

2. Eğitim ve Kurumsal

Hastane hasta faturalaması
Üniversite kayıt işlemleri
Gelir ve gider muhasebesi
Tedarik muhasebesi
Eğitim
Sınav notlandırma

3. Finans

Amortisman
Tahvil değerlendirmesi
Temettü hesaplama
Ekipman emanet muhasebesi
Fon analizi
Aylık müşteri ekstreleri
Portföy değerlendirmesi
Hisse senedi analizi
Saatlik olarak hesaplanan hisse fiyat endeksi vb.
Hisse devri

4. Kamu

Ödenek muhasebesi
Bütçe kontrolü
Nüfus sayımı analizi
Seçim sonuçları analizi
Gelir vergisi muhasebesi
Posta ayırma ve yönlendirme
Motorlu taşıtlar:
tescil
Parça kataloglama
Çöp bertarafı planlaması
Satış vergisi kayıtları, analiz
Ekonominin bölümlerinin simülasyonu
İstatistiksel analiz
Malzemeler:
envanter ve kontrol
Su ve kanalizasyon tarifeleri geliri

5. Sigorta

Aktüeryal araştırma
Acenta muhasebesi
Acentelerin komisyon hesaplamaları
Varlık payı hesaplaması
Otomobil kodlama
Hasarlar
Komütasyon sütunu hesaplaması
Temettü formülü analizi
Temettü ölçeği hesaplamaları
Brüt prim hesaplaması
Grup anüite hesaplamaları
Grup sigortası komisyonları
Ortalama rezerv hesaplamaları
Mortalite tabloları
Net prim hesaplaması
Hak kaybı olmayan değer hesaplaması
Poliçe düzenleme
Poliçe rezervleri hesaplaması
Prim faturalaması
Prim ve hasar dağılımı muhasebesi
Yenileme oranı hesaplamaları
Değerleme hesaplaması

6. Hukuk

Suç:
analiz
tahmin
Yasalar:
analiz
tutarlılık çalışmaları
Patent araştırması
Trafik ihlalleri:
kayıt
muhasebe
analiz

7. Kütüphaneler

Bilgi erişimi
Kayıtlar ve kontrol

8. Dergi Yayıncılığı

Yenilemeler:
analiz
tanıtım
Abonelik işlemlerinin yürütülmesi

9. Petrol Endüstrisi

Absorber hesaplamaları
Havadan yapılan araştırmalar ve keşif:
analizler
Toplu depolama istasyonları:
toptan satışlar
faturalama
muhasebe
Kredi kartı muhasebesi
Ham petrol:
özellik analizi
değerlendirme
Tükenme muhasebesi
Damıtma kulesi tasarımı
Denge flaş hesaplaması
Akış:
kontrol
Yakıt teslimatları:
derece-gün muhasebesi
Benzin harmanlama
Gravimetrik analiz
Isı değişimi hesaplamaları
Isı ve madde dengeleri
Kira ve kuyu giderleri ve yatırımlar:
kayıtlar ve analiz
Harita oluşturma
Açık deniz tesisleri:
tasarım varyasyonları çalışmaları
Petrol sahası analizi:
farklı sondaj deliklerinden verilerin korelasyonu
sismik testlerden elde edilen verilerin korelasyonu
gözenekli kayalar içinden akışkanların tahmini miktarı ve akış yönü
Petrol alım muhasebesi
Boru gerilme analizi
Plakadan plakaya damıtma hesaplamaları
Rafineri ve gaz tesisi bileşenleri:
tasarım
işletme
Rafineri duruşu ve bakım:
planlama hesaplamaları
Rafineri simülasyonu
İkincil üretim:
analiz
Sismik veri indirgeme
Kuyu logları:
düzeltmeler
Kuyular ve sahalar:
kota analizi

10. Kamu Hizmetleri

Kazan kontrolü
Devreler ve hatlar:
kilometre analizi
Kompresör performansı
Sevk kontrolü
Elektrik dağıtım şebekeleri
Ekipman:
yıpranma ve ömür beklentisi
Gaz dağıtım şebekeleri
Gaz kuyusu deneme süreci
Yük süresi
Yük akışları
Sayaç okuma
Doğal gaz ölçümü
Boru hattı tasarımı
Güç dağıtım hesaplamaları
Enerji santralleri:
kontrol kararlılığı
Enerji üretim planlaması
Tarife belirleme
Arıza çağrıları:
sevk
planlama
Sarkma-gerilme çalışmaları
Buhar türbini:
çıkış
kontrol
Transformatör termal derecelendirmesi
İletim hattı tasarımı ve kayıplar
Su rezervuarı yönetimi

11. Telefon Endüstrisi

Ankesörlü telefon:
para toplama
muhasebe
Müşteri ödemeleri
Yerel hizmet ücretlendirme faturalaması
Mesaj sayacı faturalaması
Şehirlerarası bilet faturalaması

12. Ulaşım

Uçak bakım planlaması
Hava trafik kontrolü
Otomatik geçiş ücreti kaydı
Otobüs sefer planlaması
Havalimanları için bulut yüksekliği veri analizörü
Çarpışma uyarı sistemleri
Asansörler:
otomatik kontrol
Uçuş simülasyonu ve pilot eğitimi
Karayolu yük taşımacılığı kayıtları, analiz
Seyrüsefer sistemleri
Otoparklar:
otomatik kontrol
Önleyici bakım planlaması
Demiryolu yük vagonları:
muhasebe
tahsis
dağıtım
kontrol
Demiryolu envanter muhasebesi
Merkezi demiryolu trafik kontrolü
Gemi varış tahmini
Metrolar:
otomatik kontrol
Trenler:
otomatik kontrol
Seyahat rezervasyonları

13. Diğer

Katalog indeksleme
Oteller:
kayıt
rezervasyonlar
Et paketleme:
karışım
optimizasyon
Televizyon istasyonları:
gerçek zamanlı program geçiş işlemleri
Otomat programlama

III. Bilim ve Mühendislik

1. Havacılık Mühendisliği

Aerodinamik formüllerin değerlendirilmesi
Gövde gerilme analizi
Kritik hız problemleri
Eğri uydurma
Faktör analizi
Uçuş simülasyonu
Uçuş testi verilerinin indirgenmesi
Uçuş eğitim aygıtları
Flutter analizi
Yer kontrollü yaklaşma:
programlama
Jiroskopik hesaplamalar
Isı transferi analizi
Helikopter pilotajı çalışmaları
Seyrüsefer eğitim aygıtları
Roket yakıtı analizi
Uydu takibi
Havadan taşınan yükler için süspansiyon tepkisi
Sistem değerlendirmesi
Teodolit verilerinin indirgenmesi
Titreşim analizi
Rüzgâr tüneli verilerinin indirgenmesi

2. Biyoloji

Hayvanlar:
davranış modelleri
Hibrit optimizasyon
Hayvancılıkta ıslah kontrolü
Hayvan yemi bileşen karışımı:
optimizasyon
Tür özellikleri:
korelasyon analizi
Tür çeşitleri:
otomatik sınıflandırma

3. Kimya Mühendisliği ve Kimya

Kimyasal bileşikler:
yapı çalışmaları
Kristal yapı faktörleri
Damıtma süreçleri:
başlangıç zamanlarının belirlenmesi vb.
Denge denklemleri:
çalışmalar
Flaş buharlaşma hesaplamaları
Gaz hattı hesaplamaları
Hidrokarbonlar:
yapı analizi
İyon değişim kolonu:
performans değerlendirmesi
Kütle spektrometresi analizi
Organik bileşikler:
sınıflandırma
Organik bileşikler:
dosya arama
Göreli geçirgenlik hesaplamaları
Süreç kontrolü
Süreç simülasyonu
Reaksiyon analizi
Spektrum analizi

4. İnşaat Mühendisliği

Mesnet tasarımı
Nivelman ağının dengelenmesi
Koordinatlarla ve diğer yöntemlerle alan hesaplama
Güneş gözleminden azimut belirleme
Kiriş tasarımı
Köprü tasarımı
Beton tasarımı, öngerilmeli ve donatılı
İnşaat bağ hesaplaması
Eğri, yay, doğru hesaplamaları ve kesişimler
Kazı ve dolgu hesaplamaları
Silindirik kabuk analizi
Baraj tasarımı
Bir noktaya mesafe, istasyon ve ofset
Toprak işleri hesaplamaları
Dolgu stabilitesi tasarımı
Otoyol ataması
Zeminlerin donması ve çözülmesi
Kot cetveli işleme
Karayolu profilleri
Aylık ekipman özeti
Kaplama tasarımı
Fotogrametrik veri indirgeme
Ayak tasarımı
Kazık yükü hesaplaması
Boru tasarımı
Tabakalı ortamlarda basınç dağılımı
Rampa ve kavşak tasarımı ve hesaplamaları
İstinat duvarı tasarımı
Yol kotları
Güzergâh optimizasyonu
Döşeme hacimleri ve diğer hesaplamalar
Zemin test analizi
Çelik kolon tasarımı
Gerilme analizi
Üç nokta problemi çözümleri
Trafik yoğunluğu:
görsel simülasyon
Trafik simülasyonu
Koordinat dönüşümü
Poligon dengelemesi
Poligon kapanışı
Üçgenleme
Düşey güzergâh

5. Elektrik Mühendisliği

Anten tasarımı
Katot tüpü tasarımı
Devre analizi ve tasarımı
Bileşen tasarımı
Çeşitli ortamlarda elektromanyetik dalga yayılımı
Geri besleme sistemi, tek çevrim:
kök yer eğrisinin bulunması
Filtre analizi
Jeneratör hesaplamaları
Mantıksal ağlar:
tasarım
Motor hesaplamaları
Radar yankıları
Radyo paraziti
Sistem değerlendirmesi
Transformatör tasarımı
Geçici rejim performansı
Gezgin dalga tüpü hesaplamaları
Triyot tasarımı

6. Hidrolik Mühendisliği

Geri su profilleri
Sıkıştırılabilir ve sıkıştırılamaz akış analizi
Menfezler:
analiz
geometri
Drenaj sistemi tasarımı
Taşkın ve akış tahmini
Taşkın kontrolü hesaplamaları
Taşkın frekans analizi
Taşkın yönlendirme
Açık kanallarda akış
Yeraltı suyu:
akış
Hidrolik devreler ve bileşenler:
tasarım
Hidrolik ağ analizi
Hidroelektrik baraj tasarımı
Çok amaçlı su rezervuarı sistemi yönetimi
Boru gerilmeleri
Rezervuar dolması
Rezervuar alanı hesaplamaları
Kanalizasyon tasarımı
Şok dalgası etkisi analizi
Denge tankı analizi
Türbin hız regülasyonu
Birim hidrograflar:
belirleme
Su darbesi analizi
Dalga hareketi analizi
Rüzgâr-dalga analizi

7. Dilbilim

Konkordanslar:
oluşturma
Sözdizimi örüntü analizi
Bir dilden diğerine çeviri
Sözcük sıklığı analizi

8. Deniz Mühendisliği

Acil durumlarda bölme basınçları
Bölme havalandırma hesaplamaları
Uzay yapıların kuvvet analizi
Form hesaplamaları
Yakıt oranı analizi
Jiroskopik pusulaların deniz denemesi:
veri indirgeme
Hidrostatik fonksiyonlar
Büyük gemi manevraları
Levha ve açı kombinasyonları:
hesaplamalar
Gemi deplasman hesaplamaları
Gemi modelleri:
gözlemlerin ekstrapolasyonu
Gemi su hattı özellikleri
Şok izolatörü hesaplamaları
Denizaltı gövdeleri:
Bon Jean hesaplamaları
Türbin redüksiyon dişli sistemleri:
titreşim analizi
Ullage tabloları

9. Matematik

Boole cebiri hesaplamaları
Varyasyonlar hesabı
Önemli sabitler:
değerlendirme
Konvolüsyon
Koordinat döndürme ve öteleme
Eğri uydurma
Determinant değerlendirmesi
Fark denklemleri çözümü
Diferansiyel denklemler çözümü
Sembolik türev alma
Özdeğerler ve özvektörler:
hesaplamalar
Fourier analizi ve sentezi
Fonksiyon tabloları:
hesaplama
İntegral denklemler
Fonksiyonların integrasyonu
Lagrange interpolasyonu
Tutarsız denklemlere en küçük kareler uyumu
Matris tersleme
Matris çarpımı
Maksimum olabilirlik fonksiyonları
Çok boyutlu kısmi diferansiyeller
Çoklu integraller
Sayısal taban dönüşümü
Kısmi diferansiyel denklemler
Polinom kökleri
Matematiksel denklemlerin ve çözümlerin simülasyonu
Eşzamanlı doğrusal denklemler
Eşzamanlı doğrusal olmayan denklemler
Eşzamanlı adi diferansiyel denklemler
Stokastik fark denklemleri
Tablo hesaplaması (fonksiyonların değerlendirilmesi)

Makine Mühendisliği

Klima hesaplamaları
Kemer analizi ve tasarımı
Betonarme yapılar için bina çerçeveleri:
Hardy Cross analizi
Kam tasarımı
Muhafaza tasarımı
Yanma hesaplamaları
Kompozit stringer tasarımı
Kompresörler:
beygir gücü hesaplamaları
Konveyör geometrisi
Krank mili titreşim analizi
Motor ve piston hesaplamaları
Flanş kesitleri:
özellikler tablosu
Temel oturması:
etkiler
Isı akışı
Odaların ve binaların ısı kaybı
Makine titreşim analizi
Atalet momentleri
Boru gerilmesi analizi
Orifis katsayıları:
hesaplamalar
Borulama sistemleri:
esneklik analizi
Basınçlı kap hesaplamaları
Pervane adımı düzeltmesi
Betonarme:
eğilme
gerilme
vb.
Rijit cisim titreşimleri:
analiz
Rijit çerçeveler:
moment dağılım analizi
Kabuk analizi:
gerilme dağılımı
Sıcaklık gerilmeleri
Burulma sistemleri, yatak yükleri ve motor kuvvetleri:
Holzer analizi
Kafes sistem analizi:
gerilmeler ve sehimler
Araç kontrol hesaplamaları
Titreşim analizi

11. Tıp

Anestezi kontrolü
Hastalık tanısı
Kalp atışı analizi
Tıbbi testler:
analiz
Motor sistem koordinasyonu testleri
Psikolojik testler:
analiz

12. Metalurji

Alaşım hesaplamaları
Kristal yapı hesaplamaları

13. Meteoroloji

Hava tahmini

14. Askerî Mühendislik

Balistik yörüngeler
Bomba çarpma analizi
Bombalama tabloları
Şehir tahliye çalışmaları
Ateş kontrolü
Atış tabloları
Füzeler:
fırlatma
yönlendirme
önleme
geri kazanım hesaplamaları
Takip ve muharebe:
analiz
kontrol
Radar savunma sistemleri:
analiz
hesaplamalar
Roket yörüngeleri
Strateji analizi ve optimizasyonu
Yörünge hesaplamaları
Silah kontrolü
Silah sistemlerinin analizi ve değerlendirilmesi

15. Deniz Mühendisliği (ayrıca bkz. Denizcilik Mühendisliği)

Kavitasyon çalışmaları
Bileşen aşınma oranı analizi
Dekompresyon tabloları
Su altında akış:
potansiyel desenler

16. Nükleer Mühendislik

Motorlar:
testler
veriler
kontrol
Çok gruplu kritiklik hesaplamaları
Nötron kırınımı
Nötron akısı dağılımı
Enerji santrali izleme
Radyoaktif serpinti:
analiz
tahmin
Radyoaktivite seviyesi hesaplamaları
Reaktör tasarımı ve değerlendirmesi
Reaktör simülatörleri

17. Fotoğrafçılık

Renk ayrımı negatifleri:
otomatik üretim için tarayıcı

18. Fizik

Renk analizi
Kozmik radyasyon:
istatistiksel analiz
Kristalografi analizi
Elektron dağılımları
Elektron yörüngeleri
Atomlar arası bağ uzunlukları ve açıları
Mercek kaplama hesaplamaları
Nötron taşınımı
Optik ışın izleme ve optik sistem tasarımı
Şok dalgaları analizi
Termodinamik denklemler

19. İstatistik

Bernoulli olasılığı
Beta fonksiyonu
Binom katsayısı hesaplamaları
Ki-kare fonksiyonu hesaplamaları
Karmaşık hata fonksiyonu ve integrali
Korelasyon
Kovaryans
F-testi
Faktör analizi
Tahminleme
Gamma fonksiyonu
Gauss olasılığı
Hipergeometrik olasılık
En küçük kareler polinom uydurma
Momentler
Hareketli ortalamalar
Çoklu regresyon