← Computers & Automation

BİR MARKET ZİNCİRİNİN VERİ PROBLEMLERİ

B
Bilinmeyen Yazar
1956 · Computers and Automation

FRANK B. CALHOUN
Muhasebe Bölümü Müdürü
Safeway Stores, Oakland, Calif.

Association for Computing Machinery 11. Ulusal Toplantısı’nda sunulmuştur
California Üniversitesi, Los Angeles
27 Ağustos 1956

SAFEWAY ORGANİZASYONU

Organizasyonumuz, faaliyetleri bakımından geniş bir alana yayılmıştır ve bu nedenle etkin bir kontrol için büyük ölçüde merkezi olmayan bir yapıya sahip olmamız gerekmektedir.

Şirket genelindeki yapımızın gereksiz ayrıntılarından kaçınmak amacıyla, konuşmamın sınırlandığı organizasyon birimi olan Perakende Bölge Organizasyonumuzu ele alacağım.

Bu işletme birimini daha iyi anlayabilmeniz için, burada Perakende Bölge Organizasyon Şemamızın (Şekil 1) bir kopyasını bulacaksınız.

Bunun Bölge Müdürü tarafından yönetildiğini ve aşağıdaki gruplara ayrıldığını göreceksiniz:

  1. Muhasebe
  2. Diğer Hizmet Departmanları
  3. Depolama ve Taşımacılık

Aslında, yukarıdaki üç grubun tamamı, Bölge işletme biriminin perakende mağazaları için alan hizmet departmanlarıdır.

Tartışmam, her Bölgenin muhasebe ofisinin işlevi ve Organizasyon Şeması’nda gösterilen diğer departmanlarla olan ilişkisiyle sınırlı olacaktır.

Ofis aşağıdaki işlevleri yerine getirir:

  1. Tüm operasyonlar için bir Genel Muhasebe Defteri tutar.
  2. Bölge içindeki çeşitli depolarımızdan mağazalara aldıkları tüm malları faturalandırır. Depolardan yapılan bu faturalandırmalar depo satışlarını temsil eder ve mağazalar tarafından yapılan kabuller mağaza satın almaları olarak ele alınır.
  3. Yan bir sonuç olarak, bu faturalandırmalar Tedarik Yöneticilerini, alıcı olarak sorumlu oldukları ürünlerin stok durumu ve bu ürünlerin satış eğilimleri hakkında bilgilendirir.
  4. Bireysel mağazalar bazında satışlar, satın almalar ve giderler hakkında ayrıntılı kayıtlar tutar.

Mağaza satın almaları aşağıda belirtildiği üzere üç farklı kategoriden oluşur:

  1. Kendi depolarımızdan alınan satın almalar.
  2. Satıcılar tarafından doğrudan mağazalara teslim edilen ve alkolsüz içecekler, fırın ürünleri, dergi ve gazeteler, ilaçlar, ev eşyaları ile çeşitli gıda maddelerinden oluşan mal alımları. Bu, haftada ortalama 5.000 ila 8.000 fatura etiketi işleyen ve haftalık olarak 200 ila 300 bireysel satıcıya ödeme yapılmasını gerektiren, en büyük ikinci kâğıt işleme yükümüzdür.
  3. Mevcut mağaza hasılatlarından yapılan nakit satın almalar.

Buna ek olarak, aşağıdaki kalemlerden oluşan diğer tüm mağaza giderlerinin de ayrıntılı olarak ele alınması gereklidir:

  1. Tablo oluşturma ekipmanlarıyla mekanize edilen ve ele alınan maaşlar.
  2. Mağaza sarf malzemeleri, kira, aydınlatma, enerji vb. gibi bireysel satıcılara ödeme yapılmasını ve uygun mağazalara borç kaydedilmesini gerektiren kalemler. Bu kalemler manuel olarak ele alınır.

Sanırım artık, kâğıt işlerimizin belirli bir bölümünün mekanizasyona elverişli olmasına karşın geri kalanının manuel olarak ele alınmak zorunda olması nedeniyle oldukça ciddi bir problemimiz olduğunu görmeye başlıyorsunuz.

PERAKENDE BÖLGE ORGANİZASYON ŞEMASI

(Şekil 1)

Perakende Noktalarına Depo Faturalandırması

Kullanılabilecek üç faturalandırma yöntemi vardır. Bunlar aşağıdaki gibidir:

  1. Ön Faturalandırma. Ön faturalandırma, mağazadan kod sırası düzeninde bir kaynak belgenin veya mağaza siparişinin alınması anlamına gelir. Bu belgeden hareketle iki yöntemden biri izlenebilir:
  2. Her biri bir birim mal için tamamen genişletilmiş kartlardan oluşan bir küvet dosyasından kartların çekilmesi; tek bir ürün için birden fazla kart çekilerek mağazanın o ürüne ilişkin ihtiyacı tamamlanır. Çekilen kartlar daha sonra tabülatörden geçirilerek depo için bir seçim listesi elde edilir.

  3. Parti faturalandırma yöntemleri altında, kart çekmek yerine kod numarası ve miktar temel bir karta delinerek girilir ve buradan itibaren mağaza borcunun tablolandırılması ve depo için bir seçim listesi elde edilmesine kadar çeşitli sıralama ve hesaplama işlemleri gerçekleştirilir.

  4. Ön Liste Yöntemi. Bu yöntem, bilgilerin mağazadan ilgili depoya iletilmesi için özel hatlı bir teleprinter iletişim sistemi kullandığımız durumlarda uygulanır. Bu ön liste, kod numarasını ve miktarı gösteren bir teleprinter çıktısı olarak basılır ve depo bunu mağaza siparişini doldurmak için bir seçim listesi olarak kullanır. Aynı anda, bu ön liste depo teleprinterında basılırken, tablolama faturalandırma merkezinde yorumlanmış beş kanallı bir bant üretilir; bu bant daha sonra her mağaza siparişi için kartlar elde etmek üzere banttan karta dönüştürücüden geçirilir.

  5. Sonradan Faturalandırma Yöntemi. Bu yöntem, mağazada düzenlenen ve doğrudan depoya yönlendirilen bir kaynak belgeyi kullanır; bu belge aynı zamanda mal siparişlerinin doldurulması için bir seçim listesi haline gelir.

Bu sonradan faturalandırma işletim planı altında gerekli olan dokuz farklı adımı özetleyen bir akış şeması için Şekil 2’ye bakınız ve bu tartışmanın amacı doğrultusunda, başka nedenlerle bu faturalandırma prosedürünün, depo operasyonlarımız arasında en fazla ürün çeşidini stoklayan Bakkaliye Deposunda kullanıldığını varsayalım. Sonradan faturalandırma adımları aşağıdaki gibidir:

Sonradan Faturalandırma Prosedürü

Adım 1

Yaklaşık 3.000 bireysel ürüne ait bir ana kart destesi tutulur. Bu ana deste, her kartta kod numarası, eldeki birimler, bugüne kadarki birim sevkiyatları, bugüne kadarki maliyet ve satış değerleri (dolar cinsinden), birim ağırlık, maliyet ve satış fiyatı bilgilerini içerir. Bu desteden her gün, operasyonda römork kartı olarak kullanılmak üzere yeni bir kart destesi çoğaltılır; bu kart kod numarasını, birim ağırlığı, maliyeti ve satışı gösterir. Diğer bilgiler önceki devreden bakiye kartından kilitlenmiştir.

Adım 2

Mağaza siparişleri depodan alındıktan sonra, depodan sevk edilen birimleri dengelemek üzere bir kontrol rakamı elde etmek için comptometer üzerinde manuel olarak toplama yapılır. Sevk edilmeyen kalemler depo tarafından daire içine alınmıştır.

Adım 3

Yukarıdaki toplama işlemi yapıldıktan sonra, tek bir mağaza siparişini temsil eden yirmi ila otuz sayfa kadar belge oluşur. Daha sonra, Tablolama Departmanı’ndan dengeli bir akış sağlamak için, bu kâğıtlar manuel olarak 1.000 kod numaralık bloklar halinde sıralanır. Örneğin, herhangi bir gün için faturalandırılacak tüm mağazalar için ilk 1.000 kod numarası bir yığın halinde, ikinci bin numara başka bir yığın halinde düzenlenir ve bu şekilde devam edilir. Bunun yapılmasının nedeni, fiyat bilgilerini genişletme için elde ettiğimiz ana desteyi kesinlikle kod sırası düzeninde tutarak, anahtar delgi makinelerinden çıkan kartların, önce üç haneli bir sıralama ile ana kartlarla sıralanıp birleştirildikten sonra 1.000’lik bloklar halinde makinelerden geçirilebilmesini sağlamaktır.

Adım 4

Ayrıntı kartları delinerek hazırlanır ve her birinde sipariş tarihi ve mağaza numarası yer alır (bu bilgiler her kartta tekrar delinir); ayrıca kod numarası ve sipariş edilen miktar manuel olarak delinmektedir. Kartlar delinmekteyken, doğrudan bir solenoid tahrikli toplama makinesine bağlı olan anahtar delgi makinesi bir ispat listesi hazırlar; böylece mağaza siparişinin toplamına gelindiğinde, bu toplam Adım 2’de elde edilen önceden belirlenmiş toplamla karşılaştırılabilir.

Adım 5

Tüm mağazalar için ilk 1.000 kod numarası anahtar delgi ile hazırlandıktan sonra, bunlar alım ve düzeltme kartları, eski devreden bakiye kartları ve yeni devreden bakiye kartlarıyla birlikte bir sıralayıcıda birleştirilir.

Sonradan Faturalandırma Akış Şeması (Şekil 2)

  • Ana Kartlar
  • Devreden Bakiye Stok
    • Eski D.B.S.: Maliyet ve Satış
    • Yeni D.B.S.: Fiyat, Stok, Maliyet ve Satış
  • Bugüne Kadarki Satışlar: Yalnızca Fiyat
  • Depodan Alınan Mağaza Siparişi
  • Kod No. ve Sevk Edilen Miktarı Gösterir
  • Alım ve Düzeltme Kartları
  • Toplama Makinesinden İspat Listesi
  • Tabülatör
  • Genişletilmiş Sevkiyat Kartları
  • Muhasebe Departmanı için Mağaza Borçları
  • Toplam Mağaza Borcu için Özet Kartı

Adım 6

Kartlar yukarıda belirtilen şekilde sıralandıktan sonra, aşağıdaki hesaplamaların yapılması için belirli bilgileri depolayan bilgisayardan geçirilir:

  1. Alınan miktar için her alım kartının dolar cinsinden maliyetini genişletir.
  2. Her ayrıntı mağaza kartını ağırlık, maliyet ve satış açısından genişletir.
  3. Elde bulunan stoku azaltır.
  4. Bugüne kadarki sevk edilen birimleri ve bugüne kadarki dolar cinsinden maliyet ve satışları artırır.

Adım 7

Ardından kartlar, mağaza numarasına göre sıralanarak sıralayıcıdan geçirilir; buradan genişletilmiş mağaza sevkiyat kartları elde edilir ve yeni D.B.S. kartı, eski D.B.S. kartı ile alım ve düzeltme kartları ayrıştırılır.

Adım 8

Bu genişletilmiş mağaza sevkiyat kartları, Muhasebe Departmanı için mağaza borçlarını elde etmek üzere tabülatörden geçirilir ve aynı zamanda toplam mağaza borcu için bir özet kartı oluşturulur.

Adım 9

Ayrıştırılan yeni D.B.S. kartları, Tedarik Yöneticisi tarafından satın alma amaçlarıyla kullanılmak üzere bir inceleme listesi elde etmek için tabülatörden geçirilir.

Manuel Operasyonlarımızın Mekanizasyonu

Muhasebemiz için tüm giriş problemlerini karşılayacak piyasada mevcut ekipmanı temin edemedik. Mevcut delikli kart ekipmanları ve önerilen büyük ölçekli hesaplama ekipmanları, tamamen bütünleşik bir muhasebe işini yapmak için gerekli olan özel giriş aygıtlarını sağlamamaktadır.

Bu nedenle bazı durumlarda ekipman üreticileriyle birlikte çalıştık, bazı durumlarda ise muhasebe problemlerimizdeki eksik halkayı çözmek için kendi başımıza ekipman geliştirdik. Bu makineler aşağıdaki gibidir:

  1. Cal-Ke Punch
  2. Key Punch Proof Machine
  3. Store Ordering Machine
  4. 5 kanallı bant oluşturan (piyasada mevcut) toplama makineleri

Cal-Ke Punch

Bu makine, perakende mağaza muhasebesiyle bağlantılı olarak Borçlar Hesabımızı ele almak amacıyla geliştirilmiştir. Daha önce de belirtildiği gibi, ofis çalışmalarımızın ikinci en büyük bölümü, çok sayıda gıda ve ev eşyası satıcısı tarafından doğrudan mağazalarımıza teslim edilen mağaza satın almalarının muhasebeleştirilmesidir.

Bu makine, satıcı faturalarının kontrol edilmesinin bir yan ürünü olarak, yanıtları daha sonra delikli kartlara dönüştürülmek üzere otomatik olarak 5 kanallı banda yazmamızı sağlar. Bu delikli kartlar daha sonra depo tablo hâlinde faturalama ekipmanı tarafından üretilen mağaza satın almalarıyla tamamen bütünleştirilebilir. Eskiden bu iş tamamen elle yapılıyordu; bu da uzantılar kontrol edildikten sonra faturaların komptometrelerle özetlenmesi ve mağaza defterlerine manuel olarak kaydedilmesi gerektiği anlamına geliyordu; ardından, bir sıralama işlemiyle faturalar satıcı sırasına göre düzenleniyor ve her bir satıcıya ne kadar borçlu olduğumuzu elde etmek için özetleniyordu. Çeşitli bileşenlerini açıklayan ek bir donanımla birlikte yukarıda bahsedilen makine için Şekil 3’e bakınız.

Key Punch Proof Machine

Bu aygıt, faturalama sonrası işlemlerimizle birlikte kullanılmak üzere hesaplama makinesi üreticilerinden biriyle iş birliği içinde geliştirildi. Eskiden faturalama sonrası prosedürümüz, kartlar delindikten sonra, her mağaza için sayfa toplamlarını elde etmek ve bunların kartların delindiği kaynak belgeyle uyumlu olup olmadığını belirlemek amacıyla tabülatörden geçirilmesini gerektiriyordu. Eğer bu tablo hâlindeki listeyle uyumluysa başka bir kontrol gerekli olmuyordu; ancak uyumlu değilse, büro personelinin ayrıntılı kontrol yaparak bu uyumu sağlaması gerekiyordu. Bu durum ek tabülasyon süresi gerektiriyor, her Bölge operasyonunda tabülatör sayısını artırıyor ve büro personeline ek yük getiriyordu.

Bu makine, anahtar deliciye doğrudan bağlı, solenoid tahrikli bir makinedir; böylece operatör kartları delerken aynı zamanda bu makinenin miktarları toplamasını da sağlar. Artık operatör bir mağaza siparişinin sonuna geldiğinde, uzaktan kumanda tuşuna (anahtar deliciye ek bir donanım) basar ve bu işlem, toplama makinesinin, orijinal kaynak belgeyle karşılaştırılacak bir toplam yazdırmasına neden olur.

Store Ordering Machine

Bu makinenin bir prototipi tarafımızdan yapılmaktadır ve bir Bölgemizde kurulmuş olan mağaza siparişleri için özel hatlı bir teletype sistemiyle birlikte kullanmayı planlıyoruz. Hâlihazırda bu test Bölgesindeki her mağazada, her biri 30 ila 40 kalemden oluşan bozulabilir depo siparişlerini iletmek için bir Type 15 teletypewriter bulunmaktadır.

Sistemi bakkaliye siparişlerine genişletebilmek için (ortalama bir bakkaliye siparişi 800 ila 1.000 kalem arasında olduğundan), bu siparişin iletimini dakikada 60 ya da 75 kelimeye kadar hızlandırabilmek amacıyla mağaza düzeyinde Type 19 ekipmanının kurulması ekonomik olarak gerekli olacaktır.

Bu makinenin amacı da budur: teletype ekipmanı için bir iletim bağlantısı olarak 5 kanallı bir bant oluşturmak.

Şöyle sorabilirsiniz: Neden hâlihazırda piyasada bulunan mevcut toplama makinesi ekipmanını kullanmıyoruz? Bu ekipmanla ilgili sorun, mağaza personelinin kod numaraları ve miktarlarda hata yapmasına karşı yeterince hatasız olmamasıdır. Bizim makinemiz, makinedeki okuma tuşuna basılmasıyla her siparişin kod numarasını ve miktarını otomatik olarak geri okuyacaktır (bkz. Şekil 4).

Adding Machine That Creates 5-Channel Tape

Şu anda, 27 Bölge ofis noktamızdan San Francisco’daki Merkez Muhasebe Departmanımıza, bu ofisler tarafından düzenlenen ancak San Francisco’daki Saymanımız üzerine çekilen poliçeler için kiralık hatlar üzerinden iletim amacıyla bu tür toplama makineleriyle denemeler yapıyoruz.

Böyle bir basılı poliçe listesinin iletilmesinin bir yan ürünü olarak, San Francisco ofisimizdeki alıcı aynı zamanda 5 kanallı bir bant oluşturabilir; bu bant, söz konusu poliçe kartlarını otomatik olarak delerek üretmek için şu anda gerekli olan manuel anahtar delme işleminin yerini alacaktır.

Bu ekipmanı birkaç haftadır çalıştırıyoruz ve tatmin edici şekilde çalışmaktadır.

Bu ekipmanı, bu dağınık Bölge ofisleri tarafından Merkez Muhasebe Departmanına iletilecek diğer muhasebe bilgileri için de kullanmayı planlıyoruz; böylece onların ürettikleri diğer raporlar, organizasyon genelindeki sunumlara dâhil edilebilecektir.

Computers ile Bağlantılı Özel Hat İletişimi

Teletype iletişim araçları sayesinde, belirli coğrafi alanlara karşılık gelen bölgesel muhasebe ofisleri kurmanın mümkün olabileceğine inanıyoruz. Aklımızdaki bilgisayar türü, büyük depolama kapasitelerine sahip, orta ölçekli olacaktır. Şu anda, piyasada bulunan ve esas olarak programlama ile aritmetik ve mantık problemleri için kullanılan hızlı erişimli çalışma depolamasına ve manyetik bant üzerinde kitlesel veri depolamaya sahip büyük ölçekli bilgisayarların işimizde bir yeri olduğuna inanmıyoruz.

Büyük tambur depolamaya sahip bir bilgisayarı tercih ediyoruz; çünkü bu depolama türünün, teletype ekipmanımız üzerinden aldığımız bilgilerin büyük bir kısmının muhtemelen rastgele erişim düzeninde olacağı göz önüne alındığında, bizim özel işlerimiz için manyetik bant depolamadan çok daha uygun olacağını düşünüyoruz.

Bilgisayarı bir iletişim sistemiyle bağlama konusunda hâlâ bazı sorunlar bulunmaktadır. Burada kastettiğim, sistemimiz için bir giriş aracı olarak, bölgesel ofis hesaplama merkezinde sonlanan beş kanallı bandın kullanılmasının tercih edilebilir olduğudur. Ancak beş kanallı bandın çoğu çapaksız (chadless) türdedir. Bu tür bantların bilgisayara okunabilmesi için, fotoelektrik algılama ile çalışan ve piyasada bulunan yüksek hızlı kâğıt bant okuyucuları yerine, yavaş pim algılamalı okuyucuların kullanılması gerekmektedir. Bir iletişim sisteminde, aktarma merkezine gelen bantların yorumlanmış olması gereklidir ve ayrıca bölgesel muhasebe merkezlerinde de doğru tanımlama için böyle yorumlanmış bantların bulunması faydalıdır. Chad bant bize bu yorumu sağlamaz; ancak yüksek hızlı okuyuculara elverişlidir. Bu nedenle, iletişim alanındaki kişilerin tamamen yorumlanmış bir chad tipi bant geliştirmeleri bizim için faydalı olacaktır. Şirketlerden birinin bu konuda zaten bir şeyler yaptığını anlıyorum, ancak sonuçları inceleme fırsatım olmadı.

Bununla birlikte, bir Bölge ofisinde yürütülen tüm muhasebe işlevlerini ortadan kaldırmayı düşünmeyiz. Çünkü başta açıkladığım gibi, organizasyonumuz geniş bir alana yayılmıştır ve verimli operasyonlar için son derece merkezi olmayan yerel alan yönetimi gerektirmektedir. Bölge ofislerinin aşağıdaki büyük ayrıntı bilgilerini merkezi olmayan bir temelde ele alması gereklidir:

  1. Kendi depo mallarımızın mağazalara faturalandırılması. Tedarik Müdürünün bu bilgilere, uzak bir bölgesel noktadan iletişim yoluyla gerekli standartlaştırılmış biçimde almak zorunda kalmaksızın, doğrudan elinin altında ulaşabilmesi gerekir.
  2. Her Bölgenin kendi operasyonlarına ilişkin Borç Hesapları faturalarının kontrol edilmesi ve ödenmesi en iyi kaynağında yapılabilir.
  3. Satışlar, satın almalar ve giderlerden oluşan bireysel mağaza operasyonlarına ilişkin ayrıntılı bilgilerin daha esnek, merkezi olmayan bir temelde ele alınmasının daha uygun olacağını düşünüyoruz.

Bununla birlikte, genel muhasebe defterinin yerel olarak tutulması sorununu ortadan kaldırabileceğimiz açıktır. Bilgi Bölge tarafından geliştirildikten ve bölgesel ya da merkezi hesaplama ofisine aktarıldıktan sonra, Kâr ve Zarar tablolarının işlevsel değerleri (toplam mağaza operasyonları, depo operasyonları, nakliye operasyonları, genel idari gider ayrıntıları vb. içeren) merkezi yönetim için, merkezi giderlerin dâhil edilmesinden önce her bir Bölgenin dökümünün yerel operatörler açısından taşıdığı ayrı önemden daha büyüktür.

Büyük Depolama Kapasitesine Sahip Orta Ölçekli Bir Bilgisayarı Karşılayabilir miyiz?

Delikli kart bilgisayarları piyasaya sunulduğundan beri, Bölge ofislerimizde faturalama ve stok kontrolü için önceki tubfile yöntemleri yerine parti hâlinde faturalamayı kurabildik ve bazı önemli verimlilikler elde ettik. Zaman, gıda perakendeciliği gibi hızlı hareket eden bir işte, hatta iş gücü ekonomilerinin öneminin ötesinde, üstün bir değere sahiptir.

Faturalamamızı yapmak için orta ölçekli bilgisayarlar kursaydık, parti hâlinde faturalama delikli kart yönteminde gerekli olan belirli sıralama, eşleştirme ve diğer makine işlemlerini ortadan kaldırabileceğimiz doğrudur. Ancak, personel hizmetlerindeki kaybı haklı çıkaracak yeterli verimliliğin ortaya çıkıp çıkmayacağı şüphelidir.

Örneğin, şu anda makine odasında kart işleme rutinini yürütmek için en yoğun zamanda altı kişilik bir kadro gerektiren bir kurulumumuz olduğunu varsayalım. Orta ölçekli bir bilgisayar kurduğumuzda, bu kişilerin hepsinin zamanını serbest bırakmayacağımızı biliyoruz. Ayrıca ekipmana girdi oluşturan kişiler dikkate alınamaz; çünkü hangi ekipman kullanılırsa kullanılsın, bir girdi kaynağı gereklidir. Şu anda görünmeyen bazı ek verimlilikler elde edilmedikçe, bu ekipman için sağladığı zaman tasarrufundan daha fazla kira ödemeyi göze alamayız.

Bu nedenle, bu tür ekipmanı Bölge faturalamamız için kullanmayı düşünebilmemizden önce, onu geliştiren kişilerin, merkezi olmayan perakende sektörümüz için daha gerçekçi satın alma ya da kiralama uyarlamaları ortaya koymaları gerekeceği açıktır.

Cal-Ke Punch’ın Tanımı

Cal-Ke Punch aşağıdaki bileşenlerden oluşur:

Upper Console

  1. Neon ışık adımlama anahtarının başlangıç konumunu kontrol eden anahtar. Bu anahtarın 15 konumu vardır. Özellik, 5 kanallı banda tekrarlamalı delme için depolanacak sütun sayısının uzunluğuna bağlı olarak, kartın 1’den 15’e kadar olan sütunları için başlangıç konumunu değiştirmektir. Örneğin: Tarihi depolamak istediğimizi ve bunun 4 sütun gerektirdiğini, ayrıca satıcı numarasının da 4 sütun gerektirdiğini varsayalım. Anahtar göstergesi 8’e ayarlanır ve yardımcı klavyedeki "Intermediate Trip Key"’e basıldığında, neon ışık göstergesini başlangıç konumuna ya da sıfır sütununa değil, 8. sütuna bir başlangıç noktası olarak geri döndürür.

  2. En soldaki uçta bulunan sıfır sütun konumundaki 2 neon ışığa ek olarak 45 neon ışığından oluşan bir grup vardır. Bu ikisinden üstteki, kartın üst 45 sütununu; alttaki ise kartın alt 45 sütununu gösterir. Yardımcı klavyedeki kontrol tuşlarına basıldıkça, neon ışıklar yanar ve söner ve programın ilerlediği ilgili kart sütununda durur.

  3. Neon ışıkların hemen üzerinde, kart sütunlarına delme programlaması için 1’den 45’e ve 46’dan 90’a kadar sütunları gösteren bir kâğıt formun yerleştirilebilmesi amacıyla bir kalıp sağlanmıştır. (I.B.M. ekipmanı söz konusu olduğunda bu form 1’den 40’a ve 41’den 80’e kadar olan sütunları gösterir.) Bu formda basılı olan numaralar, 45 neon ışığın hemen üzerinde görünür. Bu kâğıt formun amacı makinenin programlanmasıdır; çünkü form üzerine çizgiler çizilebilir ve delilecek ilgili kart alanlarına atıfta bulunan başlıklar belirtilebilir.

Auxiliary Keyboard

Makinenin sağ tarafında aşağıdakilerden oluşan bir yardımcı klavye bulunmaktadır:

  1. 1’den 9’a kadar rakamları ve bir sıfır tuşu bulunan 10 tuşlu bir klavye.

  2. "Read" başlıklı tuş; makinenin hesaplayıcıda depolanan herhangi bir bilgiyi okumasını ve sonuçları banda delmesini sağlar.

  3. "Error" başlıklı tuş; makinenin banda bir hata kodu delmesini sağlar.

  4. "Space" başlıklı tuş; makinenin banda boşluk kodu delmesini sağlar.

  5. "Carriage Return" başlıklı tuş; makinenin neon ışık göstergesini program konsolunda sıfır konumuna döndürmesini ve alt neonu yakarak makinenin kartın alt 45 sütununa delme için ayarlandığını göstermesini sağlar.

  6. "Intermediate Trip" başlıklı tuş; makinenin, daha önce Cal-Key punch tanımımda açıklanan üst konsoldaki kontrol anahtarının ayarına bağlı olarak, neon ışık göstergesini sabit bir konuma geri döndürmesini sağlar.

  7. "Card Eject" başlıklı tuş; makinenin neon ışık göstergesini sıfır sütununa döndürmesini sağlar ve üst neon ışıkla, delicinin kartın üst 45 sütunu için ayarlandığını gösterir.

Calculator Keyboard

Bu, yardımcı klavyedeki "Read Key"’e basıldığında, makinenin sayısal kadranlarında depolanan herhangi bir bilgiyi makineden okumak üzere elektriksel olarak bağlanmış standart bir komptometredir.

Komptometre 10 sütunlu bir makinedir ve herhangi bir belirli sütunun okumasını kontrol etmek için üst konsola on adet geçiş anahtarı ve on adet neon ışık göstergesi monte edilmiştir. Tüm sütunlar okunacaksa, anahtarlar "on" konumuna getirilir; bu, sütunların açık olduğunu gösterir ve 10 neon her anahtarın hemen üzerinde bir ışık gösterir. Bu anahtarların amacı, kart formunun para ya da miktar alanları için basamak uzunluğunu kontrol etmektir.

Şekil 4 — Store Ordering Machine

Otomatik Bir Mikro-Görüntü Dosyası